Наурыз 2026-бағаны жібітпес бұрын инфляция баяулайды

Жылдық инфляция наурызда барлық үш сегмент есебінен 11,7%-дан 11%-ға дейін күрт баяулады.
Азық-түлік тауарлары наурызда ет пен көкөністер есебінен соңғы 9 жылдағы наурыз айлары бойынша екінші ең төмен айлық баға өсімін көрсетті. Азық-түлік емес инфляция бар болғаны 0,5% құрап, 2024 жылдың мамырынан бергі ең жақсы нәтиже болды. Ақылы қызметтер де баға өсімін айтарлықтай баяулатты, ал бұл сегменттің жылдық инфляциясы соңғы 4 жылдағы ең төмен деңгейге түсті. Наурызда Еуроаймақта энергия бағасының өсуіне байланысты инфляцияның үдеуі байқалды, ал Қытай мен Ресейде керісінше инфляция біршама баяулады. Валюта арнасы төртінші ай қатарынан RUB бағамының тұрақтануы және USD әлсіреуі аясында баға қысымын төмендетіп отыр. Біздің 2026 жылдың соңына арналған инфляция болжамымыз 10,3%-дан 9,3%-ға дейін жақсарды, ал 2027 жылдың соңына – 7,9%.

Жылдық инфляция наурызда барлық сегменттер бойынша күрт баяулап, 11,0% құрады. Бұл ақпандағы 11,7%-дан айтарлықтай төмен және 2025 жылдың қыркүйегіндегі 12,9% шекті мәннен едәуір аз (сол кезде жанармай мен коммуналдық тарифтерге баға тоқтатылған болатын). Осы жағдайда ақылы қызметтер 2022 жылдан бергі ең төмен баға өсімін көрсетті. Сонымен қатар азық-түлік емес тауарлар инфляциясы салық реформасы мен теңгенің нығаюынан кейін қалыпқа келді. Баға тоқтатуы тікелей әсер етпеген азық-түлік сегментінде де өсімнің айтарлықтай баяулағанын атап өткен жөн. Жалпы алғанда, соңғы 3–4 жылмен салыстырғанда үш сегментте де айлық баға өсімі аномальды төмен болды. Дегенмен, наурыз баға тоқтатуының соңғы айы болды, сондықтан сәуірде айлық инфляцияның аздап үдеуі күтілуі мүмкін.

Азық-түлік тауарлары баға өсімінің айтарлықтай баяулауын көрсетті. Ай ішінде бағалар орта есеппен 0,7% өсті, бұл ақпандағы 1,3%-дан әлдеқайда төмен және соңғы 9 жылдағы наурыз айлары үшін екінші ең жақсы нәтиже. Өткен жылмен салыстырғанда да айлық инфляция әлдеқайда төмен болды (1,6% м/м). Баяулаудың негізгі факторлары – ет және жеміс-көкөніс. Ет бағасы наурызда тек 0,9% м/м өсті, ал жеміс-көкөніс бағасы 0,1% төмендеді. Бір жыл бұрын бұл сан 3,1% м/м болатын. Қияр бағасы үшінші ай қатарынан төмендеп, бұл жолы 23% арзандады, сондай-ақ пияз (-11%), қызанақ (-2,6%) және қырыққабат (-1,9%) арзандады.

Азық-түлік емес инфляция 2024 жылдың мамырынан бергі ең жақсы айлық нәтижені көрсетті. Өсу 0,5% м/м болды. Бұл сегментте баға өсімі екінші ай қатарынан баяулауда (қаңтарда +1,2%, ақпанда +0,9%), бұл салық реформасынан кейінгі қалыпқа келу мен теңгенің нығаюының әсерін көрсетеді. Жанармай бағасы баға тоқтатуы аясында небәрі 0,1% өсті. Киім мен аяқ киім бағасы тарихи деңгейге сәйкес 0,8% м/м тұрақты өсім көрсетуде. Наурызда тұрмыстық техника мен жиһаз бағасының өсуі баяулады: жиһаз тек 0,2% қымбаттады, ал тұрмыстық техника екінші ай қатарынан аздап (0,1%) арзандады.

Ақылы қызметтер коммуналдық тарифтердің тоқтатылуы есебінен баға қысымын азайтуды жалғастыруда. Бұл сегменттің жылдық инфляциясы 10% құрап, 2022 жылдың шілдесінен бергі ең төмен деңгейге түсті. Наурызда айлық өсім тек 0,6% болды, бұл ақпаннан және өткен жылғы наурыздан айтарлықтай төмен (ол кезде 1,3% болған). Негізгі себеп – коммуналдық қызметтер бағасының тоқтатылуы. Бір жыл бұрын бұл сегментте айлық өсім 1,4% және кейбір қызметтерде 10%-дан жоғары болған. Басқа қызмет түрлерінде мұндай баяулау байқалмайды, тек сақтандырудан бөлек. Тарифтерді тоқтатудың аяқталуы алдағы айларда инфляцияны анықтайтын негізгі фактор болуы мүмкін.

Сауда серіктестеріндегі агрегатталған инфляция айтарлықтай өзгерген жоқ. Негізгі серіктес елдердегі (Ресей, Қытай, ЕО) орташа салмақталған инфляция 2,42%-дан 2,41%-ға төмендеді. Ресейде инфляция сәуір басында 5,86%-ға дейін аздап баяулады. Қытайда екі ай үдеуден кейін инфляция 1,3%-дан 1%-ға төмендеді. Еуроаймақта керісінше энергия бағасының өсуіне байланысты инфляция 1,9%-дан 2,5%-ға дейін жеделдеді, бұл соңғы 15 айдағы максимум және үдеу жалғасуы мүмкін.

Наурызда валюта арнасының инфляцияға қысымы азая берді. Негізгі валюталардың (USD, EUR, RUB, CNY) теңгеге шаққандағы орташа жылдық қымбаттауы 3% болды (ақпанда 7,5%). Ай ішінде теңге валюталық қоржынға қатысты 2,8% нығайды. Жылдық әлсіреуге ең көп үлесті рубль қосып отыр (5,4%), бірақ бұл 2025 жылдың қаңтарынан бергі ең төмен деңгей. Наурызда рубльдің валюта қоржынына үлесі 70%-дан 52%-ға төмендеді, ал еуро теңгеге шаққанда 5,5% қымбаттады.

БҰҰ ФАО азық-түлік бағалары индексі наурызда күрт өсті. Әлемдік азық-түлік бағасы жылдық есепте 1% өсті. Айлық өсім 2,4% болды, негізінен қант бағасының (+7,2%) өсуі есебінен. Майлар мен тоңмайлар да 5,1% қымбаттады. Барлық сегменттерде өсім байқалды. Жылдық тұрғыда ең көп қымбаттағаны – майлар (+13%) және ет (+8%). Дәнді дақылдар бойынша баға төмендеуден (+0,6% өсімге) өтті. Сүт өнімдері жылдық 19% төмендеуді жалғастыруда.

2026 жылдың соңына арналған инфляция болжамымыз 10,3%-дан 9,3%-ға дейін төмендеді. Басты фактор – наурыздағы инфляцияның айтарлықтай баяулауы. Сәуірде азық-түлік емес тауарлар мен ақылы қызметтер бойынша аздап үдеу күтіледі. Дегенмен теңгенің нығаюы мен жоғары базалық мөлшерлеме инфляцияға оң әсер етеді. Сонымен қатар Еуроаймақта және ықтимал Қытайда инфляция үдеуі, мұнай бағасының өсуі байқалуда. Позитив ретінде сәуірдің алғашқы аптасында әлеуметтік маңызды азық-түлік бағасының баяулауы және азық-түлік емес тауарлар инфляциясының төмендеуі атап өтіледі.