Freedom: инфляцияның күрт өсуі ФРЖ-ның қазанда қатаңдату қаупін арттырды

Қыркүйектегі инфляция деректері ФРЖ мөлшерлемені қазанда-ақ көтеруі ықтималдығын арттырды, алайда Freedom Broker үшін базалық сценарий әлі де желтоқсандағы қатаңдату болып отыр. Макроэкономист Юрий Ичкитидзе болжамнан ауытқудың едәуір бөлігі тұрғын үй шығындарын есептеу ерекшеліктеріне байланысты екенін, ал неғұрлым тұрақты қысымды қымбат мұнайдың жанама әсерлері қалыптастыратынын айтады.

АҚШ Еңбек статистикасы бюросының деректері бойынша, қыркүйекте тұтыну бағалары айлық мәнде 0,6%-ға, жылдық мәнде 3,7%-ға өсті. Азық-түлік пен энергия тасымалдаушыларды алып тастайтын базалық индекс айына 0,3%-ға және жылына 2,6%-ға артты. 

Базалық инфляция болжамнан жоғары шықты

Нақтырақ есептеуде базалық индекстің айлық өсімі шамамен 0,33% болды, бұл аналитиктердің орташа 0,2% болжамынан жоғары. Freedom 0,21% өсім күтті.

Ичкитидзенің есептеуінше, Freedom болжамынан артық өсімнің жартысынан көбін тұрғын үй компоненті қамтамасыз етті. Ол 0,125 пайыздық пункт болатын жиынтық ауытқудың шамамен 0,074 пайыздық пунктін түсіндіреді. Тағы 0,029 пайыздық пункт базалық тауарларға — энергия тасымалдаушылардан басқа азық-түлік емес тауарларға тиесілі болды. Сондай-ақ тасымалдау және медициналық қызметтер бағасы күткеннен көбірек қымбаттады.

Тұрғын үй компоненті бағалардың тұрақты жеделдеуін міндетті түрде білдірмейді

Тұрғын үй компонентінің елеулі бөлігін меншік иелерінің баламалы жалдау ақысы құрайды. Бұл — тұрғын үй иелері ұқсас объектіні жалға алса, қанша төлер еді деген есептік бағалау, яғни олардың нақты ақшалай шығыны емес.

Ичкитидзе бұл көрсеткіштің тұтыну бағалары индексінде салмағы үлкен екенін атап өтеді. ФРЖ инфляциялық мақсатты бағалауда бағдарланатын тұтынушылық шығыстар бағалары индексінде оның ықпалы айтарлықтай төмен.

Экономистің пікірінше, қыркүйектегі осы компоненттің секірісі кейін айлық мәндердің төмендеуіне ауысуы мүмкін. Сондықтан ол мұны инфляцияның тұрақты күшеюін жеткілікті растау ретінде қарастырмайды.

Қымбат мұнай базалық инфляцияға да әсер етеді

Freedom үшін қысымның анағұрлым маңызды көзі ретінде мұнай мен тасымал құнының өсуінен кейін жекелеген тауарлар мен қызметтердің қымбаттауын атайды.

Энергия тасымалдаушылар базалық индекстен тікелей алып тасталғанымен, олардың қымбаттауы өндіріс пен жеткізу шығындарын арттырады. Бизнес бұл шығындарды түпкілікті бағаларға ауыстыруы мүмкін, сондықтан мұнай факторы жанармай компонентінен тыс жерлерде де көрінеді.

Сонымен бірге Ичкитидзе инфляцияның жаппай жеделдеуін байқамайды. Тасымал шығындары мен қымбат отынның ықпалы әлсіз санаттарда бағаның өсуін халық кірістерінің төмен қарқыны тежеп отыр.

Мөлшерлемені көтерудің базалық мерзімі ретінде желтоқсан қала береді

Freedom бағалауынша, ФРЖ-ның мұндай инфляциялық жеделдеуге қарсы күресу мүмкіндігі шектеулі. Мөлшерлемені көтеру бизнес инвестициялары мен тұтынушылық шығыстарды салқындатуы мүмкін, бірақ мұнайдың қымбаттау себептерін жоймайды. Сондықтан қосымша қатаңдату бағалық қысым көзінен гөрі экономикалық өсімге көбірек әсер етуі ықтимал.

Есеп 15 қазанда дайындалған сәтте фьючерстер қазанда мөлшерлеме көтерілу ықтималдығын шамамен 30% деңгейінде бағалады. Ичкитидзе ФРЖ жаңа деректерді күтіп, мөлшерлемені тек желтоқсанда көтеруді жөн көруі мүмкін екенін жоққа шығармайды. Үзіліс пайдасына аргумент ретінде бұған дейін жарияланған тұтынушылық шығыстар бағалары индексі бойынша тамыздың жұмсағырақ статистикасы қала береді.

Бұған дейін Freedom Broker желтоқсанда мөлшерлемені көтеруді базалық сценарий деп атаған. Сол кезде экономист нақты инфляция реттеушінің күткенінен төмен болғанын атап өткен еді. Тұтыну бағалары жөніндегі жаңа есеп белгісіздікті арттырды, бірақ әзірге Freedom-ның негізгі болжамын өзгертпеді. 

Жеке инвестициялық ұсыныс болып табылмайды.