Қазақстан Республикасының мемлекеттік қызметшілері үшін бағалы қағаздарға инвестициялау

Жаңартылды 22.09.2026

Правила и ограничения для госслужащих при инвестировании в ценные бумаги.

Материал «Мемлекеттік қызмет туралы», «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы» Қазақстан Республикасы заңдарының және Қазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері агенттігі негізінде дайындалды.


Кімдер мемлекеттік қызметкер болып саналады?

«Мемлекеттік қызмет туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 1-бабына сәйкес мемлекеттік қызметші - әкімшілік немесе саяси мемлекеттік лауазымды атқаратын және мемлекеттік бюджеттен төленетін жұмысты тұрақты негізде орындайтын Қазақстан Республикасының азаматы.


Мыналар:

  • Министрліктердің, агенттіктердің, әкімдіктердің және өзге де мемлекеттік басқару органдарының қызметкерлері;
  • Әкімдер мен олардың орынбасарлары;
  • Мәслихаттардың хатшылары, Парламент депутаттары;
  • Үкімет мүшелері, Конституциялық кеңес, судьялар;
  • Сыбайлас жемқорлыққа қарсы және құқық қорғау органдарының қызметкерлері шектеулер қолданылатын мемлекеттік қызметшілердің қатарына жатады;

Әскери қызметшілер мен құқық қорғау органдарының қызметкерлері аталған заң шеңберінде мемлекеттік қызметшілер болып саналмайды, алайда оларға өзге де ведомстволық шектеулер қолданылуы мүмкін.


Бағалы қағаздарға инвестициялау кезіндегі құқықтар мен шектеулер:

Мемлекеттік қызметшілерге заңда белгіленген шектеулерді сақтай отырып, бағалы қағаздарға инвестициялауға рұқсат етіледі. Шектеулер лауазым санатына байланысты.



Санат
Шектеулер мен рұқсаттар
Міндеттері
1-санат: Қаржы жүйесінің жоғары лауазымды адамдары
  • Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің Төрағасы және оның орынбасарлары;
  • Қаржы нарығын реттеу жөніндегі уәкілетті органның басшылары мен орынбасарлары;
  • Қазақстан Ұлттық Банкінің және оның ведомстволарының қызметшілері.
  1. Кез келген бағалы қағаздарды (акциялар, облигациялар, ИПҚ пайлары)сатып алуға тыйым салынады;
  2. Сенімгерлік басқаруға берілген мүліктен кіріс алуға рұқсат етіледі.
  1. Қолдағы мүлікті (оның ішінде бағалы қағаздарды) лауазымға кіріскен күннен бастап күнтізбелік 30 күн ішінде сенімгерлік басқаруға беру;
  2. Шартты нотариалды куәландырып, 10 күн ішінде оның көшірмесін кадр қызметіне тапсыру.
2-санат: Мемлекеттік саяси қызметшілер және негізгі органдардың мүшелері
  • Қазақстан Республикасы Үкіметінің мүшелері;
  • Конституциялық Кеңестің төрағасы және мүшелері;
  • Судьялар.

Ескертпе: судьялар, Конституциялық Кеңестің мүшелері және саяси мемлекеттік қызметшілер үшін бағалы қағаздарды иеленуге толық тыйым салатын заңнаманың арнайы нормалары қолданылады. Өзекті нормативтік актілерді ескере отырып, құқықтық режимді нақтылауға кеңес беріледі.
1. Мыналарды:
  • Ұйымдастырылған нарықта облигацияларды;
  • Ашық және аралық ИПҚ пайларын;
  • Ұйымдастырылған нарықта жай акцияларды (бір компанияның дауыс беретін акцияларының 5%-нан аспайды) сатып алуға рұқсат етіледі.
2. Ұйымдастырылған нарықтан тыс активтерге иелік етіп, коммерциялық құрылымдарды басқаруға қатысуға тыйым салынады.
  1. Сатып алынған бағалы қағаздарды 30 күн ішінде сенімгерлік басқаруға беру;
  2. Нотариалды куәландырылған шарттың көшірмесін 10 күн ішінде кадр қызметіне беру.
3-санат: Өзге де мемлекеттік қызметшілер мен кандидаттар
  • Мәслихат депутаттары тұрақты емес негізде;
  • Президенттікке кандидаттар, Парламент және мәслихат депутаттары;
  • Әкімдерге және сайланбалы органдарға кандидаттар;
  • Квазимемлекеттік сектор органдарына кандидаттар.
  1. Кез келген бағалы қағаздарды шектеусіз сатып алуға рұқсат етіледі;
  2. Активтерді сенімгерлік басқаруға беру талап етілмейді.



Барлық мемлекеттік қызметшіге қойылатын жалпы талаптар:

  • Бір компанияның дауыс беретін акцияларының 5%-дан астамын сатып алуға тыйым салынады;
  • Инсайдерлік ақпаратты пайдалануға тыйым салынады;
  • Коммерциялық құрылымдарды басқаруға қатысуға тыйым салынады;
  • Ұйымдастырылған нарық пен лицензияланған брокерлер арқылы инвестициялауға рұқсат етіледі;
  • Кадр қызметінің бағалы қағаздардың бар екендігі туралы хабарламасы талап етіледі.


Нормативтік сілтемелер:

  1. «Мемлекеттік қызмет туралы» 23.11.2015 жылғы № 416-V ҚРЗ заңы
  2. «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы» 18.11.2015 жылғы № 410-V ҚРЗ заңы
  3. «Бағалы қағаздар рыногы туралы» Қазақстан Республикасының Заңы
  4. Қазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері агенттігінің түсіндірмесі



Бұл материал анықтама үшін дайындалған. Әрбір нақты жағдайда қызметкерлерге түсіндіру үшін жұмыс орны бойынша заң қызметіне немесе қызметкерлерді басқару қызметіне хабарласуға кеңес береміз.



Жауап пайдалы болды ма?

5 балдық жүйемен баға беріңіз.

Пайдаланушылардың 83.33%-ы жауапты пайдалы деп санады

Қазақстан Республикасы, Астана қаласы, Есіл ауданы, Достық көшесі, 16-ғимарат, кіріктірілген тұрғын емес №2 үй-жай (Talan Towers Offices)

+7 7172 67 77 55  - Қазақстанның қалалық нөмірлерінен тегін, халықаралық және ұялы телефондардан - қоңырау ақылы

(+7 727 3557555 – қосымша)

7555  - Қазақстанның мобильді операторларынан тегін [email protected], [email protected]

Алаяқтық әрекеттер немесе осы ресурстың қорғалу мәселелері туралы хабарлау: fbroker.kz/trustcenter

Бағалы қағаздар мен басқа да қаржы құралдарына иелік ету әрдайым тәуекелдермен келеді: бағалы қағаздар мен басқа да қаржы құралдарының құны өсуі де, төмендеуі де мүмкін. Бұрынғы инвестициялау нәтижелері болашақта кіріс алуға кепілдік бермейді. Заңнамаға сәйкес, компания болашақта салымдардың кірістілігіне кепілдік бермейді және уәде бермейді, мүмкін инвестициялардың сенімділігіне және мүмкін кірістер мөлшерінің тұрақтылығына кепілдік бермейді

«Freedom Finance Global PLC» жария компаниясы Қазақстан Республикасындағы «Астана» халықаралық қаржы орталығының (әрі қарай мәтін бойынша-АХҚО) аумағында бағалы қағаздар нарығында брокерлік (агенттік) қызмет көрсетеді. Компания АХҚО қолданыстағы заңнамасының талаптарын, шарттарын, шектеулерін және/немесе нұсқаулықтарын сақтаған кезде, No. AFSA-A-LA-2020-0019 лицензиясына сәйкес қызметтің келесі реттелетін түрлерін жүзеге асыруға уәкілетті: принципал ретінде инвестициялармен жасалатын мәмілелер, агент ретінде инвестициялармен жасалатын мәмілелер, инвестицияларды басқару, инвестициялар бойынша консультация ұсыну және инвестициялармен жасалатын мәмілелерді ұйымдастыру.

S&P Global рейтингтері – «BB-», болжамы «Оң».

Бағалы қағаздарға және басқа да қаржы құралдарына иелік ету үнемі тәуекелмен байланысты: бағалы қағаздар мен басқа да қаржы құралдарының құны өсуі немесе төмендеуі мүмкін. Кешегі күні салған инвестицияның нәтижесі болашақта кіріс алып келетініне кепілдік бермейді. Заңнамаға сәйкес, Компания салған қаражатыңыздың болашақта кіріс алып келетініне кепілдік және уәде бермейді, ықтимал инвестициялардың сенімділігіне және ықтимал кіріс мөлшерінің тұрақтылғына кепілдік бермейді.

Веб-сайттағы ақпарат деректердің өзектілігін сақтауға және ақпаратты ашуды реттеу талаптарын орындауға бағытталған. Өтінеміз, осы жаңартулар тек ақпараттық сипатта екенін және маркетингтік материалдар емес екенін ескеріңіз!